Communist Party of Iran
Marxist.Leninist.Maoist
حزب کمونیست ایران
مارکسيست.لنينيست.مائوئيست
جستجوی بیشتر
 
    جمعه ۸ ارديبهشت ۱۳۹۶ برابر با ۲۸ آوريل ۲۰۱۷                    
 
فقط ماهیان مرده با جریان حرکت می کنند

فقط ماهیان مرده با جریان حرکت می کنند

 

به مناسبت سی و چهارمین سالگرد قیام آمل

 

بزرگ ترین اشتباه در اوضاع خطیر كنونی این است كه گروه هایی كه جنبش كمونیستی ما را تشكیل می دهند، هنوز كاری نكرده، شكستی نخورده، پای انجام تكلیف تاریخی و بزرگی كه شرایط و تاریخ در برابر آن ها نهاده است نرفته، در خود فرو روند. (نشریه حقیقت شماره 139، شهریور 1360)

از قیام آمُل در 5 بهمن 1360 به رهبری اتحادیه کمونیست های ایران 34 سال می گذرد. قیام آمل در ابتدا به عنوان عملیات گشایش جنگ برای سرنگونی جمهوری اسلامی طرح ریزی شده بود. اما نیروهای سربداران از شش ماه پیش از آن درگیر در چند عملیات نظامی با نیروهای سپاه پاسداران و ارتش جمهوری اسلامی شده و یک عملیات محاصره و سرکوب بزرگ دشمن را درهم شکسته بودند. در آن زمان، این مبارزه شور عظیمی در میان توده های مردم و نیروهای انقلابی ایجاد کرد. زیرا بیان آن بود که در مقابل جمهوری اسلامی اکنون یک نیروی بدیل در صحنه است و بر پایه افق و برنامه ی تغییر رادیکال جامعه، نقشه ی سرنگونی این رژیم را با جدیت دنبال می کند.

در آن زمان نشریه ی حقیقت ارگان اتحادیه کمونیست های ایران در شماره 156 اعلام کرد کمونیست های ایران به عنوان وجدان بیدار انقلابی ترین طبقه جامعه وظیفه ی قیام مسلحانه برای سرنگونی جمهوری اسلامی و استقرار حاکمیت مردم را بر عهده می گیرند. (1)

اتحادیه کمونیست های ایران گردانی از جنبش نوین کمونیستی جهان بود. جنبش نوین کمونیستی، در دهه 1960 میلادی تحت رهبری مائوتسه دون و در جدایی از کمونیسم دروغین حاکم در شوروی شکل گرفته بود. مانند دیگر احزاب و سازمان های جنبش کمونیستی بین المللی، دست زدن به جنگ انقلابی از اصول خدشه ناپذیر اتحادیه کمونیست های ایران برای به فرجام رساندن انقلابِ پرولتری از طریق درهم شکستن دولت طبقاتی حاکم بود. اما علاوه بر این اصل عام، در سال 1360 اوضاع خاصی نیز در کشور شکل گرفته بود که عملی کردن این استراتژی را نه فقط به امری ممکن بلکه به امری عاجل تبدیل کرده بود.

از روزهای پایانی زمستان 1359 به خوبی احساس می شد امواج بلند مقاومت و مبارزه توده ای علیه رژیم اسلامی در راه است. توهمات اولیه بخش های بزرگی از مردم نسبت به اهداف و عملكرد حاكمان جدید در حال فرو ریختن بود. این تحولِ مهم، علی رغم آغاز جنگ ارتجاعی ایران و عراق و تبلیغات وسیع رژیم برای فریب دادن و متحد كردن مردم زیر پرچم دفاع از میهن (و در واقع دفاع از جمهوری اسلامی) در حال شکل گیری بود و نه از نگاه رژیم اسلامی و نه از دید قدرت های امپریالیستی دور نمانده بود. شکاف بزرگی نیز در درون هیئت حاکمه جمهوری اسلامی افتاده بود که به از هم گسیختگی و ضعف حكومت دامن می زد. از خرداد 1360 دستگاه سرکوب امنیتی رژیم، تحت رهبری شخص خمینی، طرح تسویه حساب درونی و هم زمان سركوب و كشتار نیروهای اپوزیسیون را آغاز کرد. در مقابل همه این جنایات، دولت های امپریالیستی آگاهانه سكوت كردند تا جمهوری اسلامی بقایای جنبش انقلابی و روحیه انقلابی درون توده های مردم را نابود کند.

تحلیل مشخص اتحادیه کمونیست ها از شرایط مشخص این بود که گره گاهی سیاسی در مبارزه طبقاتی شکل گرفته است، جمهوری اسلامی بر سر دوراهی سرنگونی یا تحکیم قرار گرفته است و اگر نیروهای انقلابی و در رأس آن ها کمونیست های انقلابی به ضرورت سرنگونی فوری این رژیم پاسخ نگویند روند ضدانقلاب برای مدت نامعلومی بر کشور حاکم خواهد شد و پیامدهای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی بی سابقه ای را بر جامعه تحمیل خواهد کرد.

مهم ترین عامل در اوضاع عینی که شرایط مساعدِ آغاز موفقیت آمیز جنگ برای سرنگونی جمهوری اسلامی با افق استقرار جامعه ای بنیادا متفاوت ایجاد می کرد، بحران انقلابی جدیدی بود که دو سال پس از سرکوب انقلاب و به قدرت رسیدن جمهوری اسلامی، سراسر کشور را فراگرفته بود. و اما عامل ذهنی مساعدی نیز وجود داشت. اتحادیه کمونیست های ایران در آن مقطع سازمان کمونیستی جوانی بود ولی ستون فقرات محکمی از اعضای متعهد، رهبران و کادرهای تعلیم یافته ی کمونیست داشت و دارای یک تشکیلات سراسری بود که در مناطق گوناگون کشور پایه داشت. مهم تر از همه این که اتحادیه کمونیست های ایران در مرزبندی علیه خط راستی که از سال 1359 در رهبری آن سربلند کرده بود، انسجامی دوباره یافته بود که باعث افزایش قدرتش می شد. با این وصف، اتحادیه به لحاظ کمیت نسبت به دیگر سازمان های چپ ایران، سازمانی کوچک به حساب می آمد. اما در شرایطی مانند سال 1360، حتی یک نیروی نسبتاً کوچک می توانست چرخشی کیفی در اوضاع به وجود آورده و نه تنها مانع از تثبیت حکومتِ ضدانقلاب شود بلکه راه یک انقلاب واقعی را باز کرده و آن را رهبری کند. بر اساس این تحلیل و ارزیابی اتحادیه کمونیست ها اعلام کرد: در شرایط مساعد و قابل انفجار سیاسی در یک جامعه، به هیچ رو کوچکی و بزرگی یک نیروی انقلابی نمی تواند در تصمیم و عزم آن نیروی انقلابی برای تولید حریق انقلاب در آن شرایط نقشی تعیین کننده ایفا کند... به عبارت دیگر نحوه برخورد و رفتار عوامل ذهنی محیط یعنی دسته ها و سازمان ها و رهبران آن ها در این لحظات تعیین کننده می شود. (2)

اگرچه اتحادیه کمونیست ها نتوانست در زمینه نظامی به روش صحیحی بجنگد و پیش از کسب توان کافی و شرایط مساعد برای تداوم و پیشروی نیروهایش، درگیر نبرد تعیین كننده با دشمن شد و شكستی خورد که بر سیر تکوین جنگ تأثیر استراتژیک گذاشت اما در این شکست درس های مهمی در زمینه تحلیل از جنگ و خط نظامی صحیح و پرولتری از خود برجای گذاشت که در دوره های مختلف توسط اتحادیه کمونیست های ایران (سربداران) و سپس حزب کمونیست ایران (م ل م) مورد تحلیل و جمع بندی قرار گرفت و باز هم باید از آن آموخته شود. (3)

شکست این جنگ انقلابی نه تنها برای طبقه ی انقلابی دوران ما یعنی پرولتاریا، ضرورت جنگ انقلابی یعنی جنگ با هدف درهم شکستن دولت طبقاتی حاکم و استقرار دولت سوسیالیستی با هدف کمونیسم در جهان را نفی نمی کند، بلکه بیانگر پیچیده بودن پروسه ی انقلاب در تمام مراحلش از جمله مرحله ای است که سیاست انقلابی به جنگ انقلابی گذر می کند. حزب انقلابی کمونیست باید پیچیدگی های تمام این مراحل و تضادها و قوانین آن را با روش و رویکردی علمی تحلیل و مفهوم سازی کرده و آن را به قطب نمای مبارزات و فعالیت هایش در هر مرحله از این فرآیند تبدیل کند.

شکست سربداران مانند هر شکست موقت دیگر جنبش تاریخی- جهانی کمونیستی در 150 سال گذشته، ارتجاع و مشاطه گران آن را هارتر کرد و میدانی نیز برای کوته فکرانی گشود که همواره نوسانات و تزلزل های خرده بورژوایی قشرهای میانی جامعه را بیان و فشرده می کنند. برخی با ژست های چپ و کارگری قیام سربداران را مورد نکوهش قرار می دهند تا به طور غیرمستقیم راه مسالمت جویی با رژیم حاکم و اشکال گوناگون توحش سرمایه داری را به عنوان راه واقعی به کارگران و مبارزین القاء کنند. اما هر آن کس که خواهان سرنگونی جمهوری اسلامی و نظام طبقاتی حاکم باشد، حتی به رغم عدم توافق با حرکت سربداران، آن را به مثابه ذخیره ای از گنجینه ی تجارب انقلابی پرولتاریای بین المللی مورد بررسی و درس آموزی قرار خواهد داد.

جنگ سربداران، آن طور که جناح اقلیت در اتحادیه کمونیست های ایران می گفت (4) و امروز نیز برخی از چپ ها آن را تکرار می کنند، نه در تئوری و نه در عمل تبارز مشی چریکی نبود. بنیان گذاران اتحادیه کمونیست ها جوانانی بودند که در دهه ی 1960 میلادی با نگاه به تجربه جنگ های انقلابی پیروزمند کمونیستی در روسیه تحت رهبری لنین و در چین تحت رهبری مائوتسه دون، با کاستریسم و گوارائیسم (مشی چریکی) مرزبندی کردند (5). این بنیان گذاران، با نگاه به صورت بندی اقتصادی- اجتماعی ایران بحث ها و مجادلات بسیاری را در مورد استراتژی نظامی انقلاب پیش بردند و در مقاطع مختلف، در سطوح مختلف استراتژی نظامی انقلاب پرولتری در ایران را مفهوم سازی کردند اما هیچ گاه از خط مشی جنگ توده ای به خط مشی چریکی نیافتادند. هنگامی که در نیمه دوم دهه ی 1350 شکست مشی چریکی در ایران آشکار شد، برخلاف بخش بزرگی از چپ، جمع بندی اتحادیه کمونیست های ایران از شکست مشی چریکی در غلتیدن به رفرمیسم تکامل مسالمت آمیز مبارزه طبقاتی از نوع حزب توده ای یا نوع سوسیال دموکراتیکِ آن نبود بلکه کماکان بحث ها و مجادلات این جریان عمدتاً حول هدفِ سیاسی جنگ، ماهیت آن و روش های سرچشمه گرفته از این هدف و مسائلی از این دست که کمونیست ها چگونه و در چه شرایطی می توانند و باید به این مرحله از مبارزه طبقاتی گذر کنند، چگونه این جنگ را توده ای کنند، چگونه رهبری کنند که همواره به قول مائوتسه دون سیاست بر اسلحه حکومت کند و نه اسلحه بر سیاست و بسیاری مسائل دیگر مربوط به این فرآیند بود.

پس از آن نیز کنکاش، آموزش، نقد و مفهوم سازی در مورد این مسئله مهم توسط اتحادیه کمونیست ها (سربداران) و حزب کمونیست ایران (م.ل.م) ادامه یافت. بستر این کوشش، جمع بندی از تجربه سربداران، بررسی جنگ های انقلابی در کردستان، آموختن از جنگ های خلق در پرو و نپال و هم زمان توجه به جنبه ی نظامی جنگ های امپریالیستی و ارتجاعی و غیره بود. در چارچوبجنبش انقلابی انترناسیونالیستی (ریم) سطح بالایی از تحلیل و بررسی چالش های این فرآیند جریان یافت.(6) به طور مثال مسائلی چون: تأثیرات رشد سرمایه داری و شهرهای بزرگ بر فرآیند جنگ و ایجاد مناطق پایگاهی پیش از کسب قدرت سیاسی، تدارک سیاسی و تشکیلاتی ضروری برای آغاز جنگ، خصلت درازمدت جنگ در کشورهای مختلف از جمله در کشورهای امپریالیستی، اهمیت حفاظت از رهبری و تأثیرات عمیق از بین رفتن رهبری بر روی فرآیند جنگ، مقابله با افتادن به دام جنگ همه چیز، هدف هیچ چیز و تبدیل شدن به گروه شورشیان بی هدف، فاسد شدن نیروهای انقلابی زیر فشارها و موانع راه و دست یازیدن به روش های بورژوایی و غیره. در این میان سه مسئله کلان است که هر حزبی در تدوین خط نظامی انقلاب باید در خطوط کلی جواب دهد و به طور مداوم در جریان عمل با طراز بندی علمی جواب های دقیق تر به آن ها بدهد: شرایط عینی و ذهنی آغاز جنگ (ملزومات عینی و ذهنی)، چگونگی تکامل جنگ انقلابی و به فرجام پیروزمند رساندن آن.

این مسائل امروز نیز در مقابل حزب ما و کل جنبش کمونیستی در ایران و جهان مطرح هستند؛ با این تفاوت بزرگ که صحنه ی سیاسی ایران، منطقه و جهان تغییرات زیاد و غیرقابل پیش بینی کرده است. امروز نیز باید تحلیل مشخص از شرایط عینی و ذهنی داشت و پرسید، برای جبران عقب ماندگی و از عقب به جلو آمدن چگونه باید تدارک دید و به چالش های کلیدی در این تدارک یعنی، تقویت جنبش کمونیستی به لحاظ کیفی و کمی؛ گسترش نفوذ انقلاب و کمونیسم در میان کارگران، زنان، جوانان، مردم ملل تحت ستم؛ و ترسیم کلیات راه از امروز تا رسیدن به هدف چگونه باید جواب داد. کدام مسائل کلان در رابطه با اوضاع عینی و ذهنی را باید حل کرد؟ مبارزه سیاسی امروز برای عوض کردن روحیات حاکم بر توده ها و قطب بندی نامساعد سیاسی حاکم بر ایران را چگونه باید پیش برد؟ معضل تقویت حزب و در واقع، معضل رهبری را که به دلیل شکست کمونیست ها (از جمله قتل عام آنان) به وجود آمده است چگونه باید حل کرد؟ جنبش نوین کمونیستی را چگونه بر پایه تکامل تئوری کمونیسم (سنتز نوین) و طراز بندی های انجام شده از تجربه موج اول انقلاب های کمونیستی بازسازی کنیم؟ این ها مسائل مهم در زمینه تدارک برای راه انداختن جنگ انقلابی مان هستند. هر چند این تدارک سیاسی و تشکیلاتی برای آغاز و توسعه و فرجام پیروزمند جنگ انقلابی، تدارکی غیرمستقیم است اما برای رسیدن به تدارک مستقیم تعیین کننده است.

این ها مسائل واقعی یک جنگ انقلابی هستند که هر حزب کمونیستی باید با آن ها دست و پنجه نرم کند و آن ها را تبدیل به مشغله و دغدغه ی توده هایی کند که در پروسه انقلاب درگیر می شوند. مائوتسه دون الگو و آموزگار بزرگی در این زمینه است. وی به طور دائم با به کاربست روش علمی ماتریالیست دیالکتیکی از تجارب قدیمی و معاصر و به ویژه از تجارب جنگ انقلابی حزب کمونیست چین طراز بندی می کرد و از آن برای تدوین قوانین خاص جنگ انقلابی استفاده می کرد. مائو در جریان رهبری و هدایت جنگ با اتکا به این جمع بندی و مفهوم سازی تئوریک آن، ده ها و صدها هزار رزمنده ی ارتش سرخ را آموزش داد.

هنگامی که توده های مردم به ویژه ستم دیده ترین آن ها، در جریان کار مستمر نظری، سیاسی و تشکیلاتی ما بدین درجه از آگاهی برسند که کلیه ی رنج های شان ریشه در ماهیت و عملکرد نظام سرمایه داری ای دارد که رژیم حاکم صرفاً کارگزار و نگهبان آن است و راهی جز انقلاب و برقراری یک جامعه ی نوین سوسیالیستی و در نهایت کمونیستی برای از بین بردن این رنج ها و دهشت های بی پایان وجود ندارد، آنگاه ضرورت جنگ انقلابی و اهمیت آن را با تمام سختی هایش درک کرده و پیشروترین آن ها به صف تحقق نقشه مند این راه و تحت رهبری این حزب خواهند پیوست.

توضیحات:

 

1- حقیقت های 145، 146 و 156. سال 1360. همچنین رجوع کنید به کتاب پرنده نوپرواز

2- حقیقت شماره 141 مهر ماه 1360 مقاله آیا هیچ گاه نیرویی كوچك می تواند وظیفه ای بزرگ را بر دوش گیرد؟)

3- رجوع کنید به کتاب پرنده نوپرواز در سایت حزب کمونیست ایران م.ل.م

4- در سال 1360 شکاف خطی در رهبری اتحادیه کمونیست ها حول مخالفت با طرح آغاز مبارزه مسلحانه برای سرنگونی جمهوری اسلامی (اقلیت) و موافقت با آن (اکثریت) تمرکز یافت. مخالفین این طرح عموماً یک خط راست را نمایندگی می کردند. عده ای از رفقا که مخالف آغاز جنگ بودند اما به هیچ وجه خواهان سمت گیری با راست روان نبودند، فعالانه درگیر در جنگ سربداران شدند.

5- رجوع کنید به آثاری چون مارکسیست- لنینیست ها و مشی چریکی نوشته ی رفیق سیامک زعیم، سخنی با پویندگان راه انقلاب نوشته حسین ریاحی)

6- ریم: تشکیلات بین المللی احزاب و سازمان های مارکسیست- لنینیست- مائوئیست که در سال 1984 تأسیس شد. این اتحاد تشکیلاتی با تقسیم به دو شدن جنبش مائوئیستی در عمل از میان رفت. برای شرح بیشتر به سایت حزب کمونیست ایران م.ل.م بخش نوسازی جنبش کمونیستی و مشخصاً سند زیرا رجوع کنید: کمونیسم: آغاز یک مرحله جدید. مانیفستی از حزب کمونیست انقلابی آمریکا

      
 
 شما در حال خواندن مقاله
 ÝÞØ ãÇåیÇä ãÑÏå ÈÇ ÌÑیÇä ÍÑ˜Ê ãی ˜ääÏ
 نوشته
 حقيقت 74
 در تاريخ
 دوشنبه ۱۹ بهمن ۱۳۹۴
.هستيد
 
 
تماس با ما 
فيس بوک 
تويتر      
حزب کمونيست ايران (م.ل.م)
را دنبال کنيد در